Tìm hiểu các phương pháp và hoạt chất làm trắng da

Ngày: 14/11/2016 lúc 21:03PM

Nói đến làm sáng hay tẩy trắng da là nói đến việc sử dụng các chất hóa học để làm sáng hoặc nâng tông màu da bằng cách giảm hàm lượng melanin (hắc sắc tố) trong da. Một số hóa chất đã được chứng minh là có hiệu quả trong việc làm trắng, một số khác được chứng minh là độc hại hoặc chưa đầy đủ về tính an toàn. Ngoài ra, việc sử dụng các hoạt chất này còn phụ thuộc vào các nhóm chủng tộc người khác nhau.


Làm trắng da bằng cách sử dụng chất hóa học làm sáng màu da và giảm hắc sắc tố melanin
Làm trắng da bằng cách sử dụng chất hóa học làm sáng màu da và giảm hắc sắc tố melanin


Các vấn đề tăng sắc tố cao bất thường như nốt ruồi và vết bớt có thể được điều chỉnh phù hợp với da xung quanh. Tuy vậy sử dụng lâu dài chất làm trắng da có thể dẫn đến sự tăng sắc tố ở cho các khớp của ngón tay, ngón chân, mông và tai,  chưa kể da mặt có thể trở nên mỏng.

Phương pháp kết hợp trong điều trị

Hầu hết các phương pháp điều trị trắng da, có thể làm giảm hoặc ngăn chặn tăng lượng sắc tố melanin, ức chế enzyme tyrosinase. Nhiều phương pháp điều trị sử dụng kết hợp các loại kem bôi hoặc gel có chứa thành phần ức chế melanin cùng với kem chống nắng và retinoids. Tùy thuộc vào sự đáp ứng với những phương pháp điều trị, tẩy da chết hoặc trong các dạng mỹ phẩm dùng ngoài khác hay mặt nạ, laser có thể được sử dụng trong trị liệu.


Có những cơ chế khác nhau trong điều trị tăng sắc tố. Ức chế hoạt động của tyrosinase (một loại enzyme giúp tổng hợp melanin) làm giảm sự tổng hợp melanin, vì vậy mà các tế bào da được tẩy tế bào chết sẽ biểu hiện ít melanin trên bề mặt hơn, mang lại làn da sáng và thậm chí săn chắc hơn.


Da được tẩy tế bào chết thường xuyên có biểu hiện ít melanin hơn

Da được tẩy tế bào chết thường xuyên có biểu hiện ít melanin hơn

Ức chế tổng hợp melanin  

Tretinoin

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc sử dụng tretinoin chỉ có thể được phần nào hiệu quả trong điều trị rối loạn sắc tố da. Khi dùng tretinoin cần phải tối đa tránh ánh sáng mặt trời vì làn da có thể bắt nắng mạnh hơn. Sử dụng tretinoin làm cho làn da tăng nhạy cảm hơn với tia UVA và UVB.

Hydroquinone

Hydroquinone được coi là thành phần ức chế sản xuất melanin, có khả năng chống oxy hóa mạnh. Hydroquinone bôi hàm lượng 2% đển 4% một mình hoặc kết hợp với tretinoin 0,05% đến 0,1% sẽ mang lại hiệu quả vượt trội. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng hydroquinone và tretinoin ngăn ngừa nám do nắng hay hormon gây ra.


Hydroquinone không tẩy trắng da mà làm sáng da và chỉ có thể phá vỡ sự tổng hợp và sản sinh ra melanin sắc tố da. Tuy vậy đây là một thành phần gây tranh cãi do có rất nhiều tác dụng phụ xung quanh, nó đã bị cấm ở tất cả các nước châu Âu do những lo ngại về nguy cơ ung thư, và được chứng minh là gây ra bệnh bạch cầu ở chuột và các động vật khác.


Hydroquinone đã Liên minh châu Âu cấm dùng cho mỹ phẩm trong năm 2001, và được bán tại Hoa Kỳ như là một loại thuốc không kê đơn với nồng độ không quá 2%. Do hoạt động của hydroquinone trên da, nó có thể là một chất gây kích thích, đặc biệt là ở nồng độ cao hơn 4%.

Arbutin

Arbutin là hoạt chất thay thế hydroquinone có nguồn gốc tự nhiên có trong chiết xuất dâu, dâu tằm, dâu giấy…. Tất cả các loại dược liệu chứa arbutin có thể ức chế sản xuất melanin. Dạng tinh khiết của arbutin được coi là mạnh hơn trên tác động làm sáng da.


Arbutin có nguồn gốc từ lá mạn việt quất, nam việt quất, dâu hay việt quất và cũng có mặt trong hầu hết các loại lê. Arbutin và chất chiết xuất từ thực vật khác được coi là sự thay thế an toàn để làm sáng da.


Việt quất chứa nhiều chất arbutin có tác dụng làm sáng da
Việt quất chứa nhiều chất arbutin có tác dụng làm sáng da

Kojic acid

Kojic acid là một sản phẩm phụ trong quá trình lên men trong sản xuất sake, rượu gạo Nhật Bản. Một số nghiên cứu cho thấy axid kojic có hiệu quả trong việc ức chế sản xuất melanin. Tuy nhiên, kojic acid là một thành phần không ổn định trong công thức mỹ phẩm. Khi tiếp xúc với không khí hoặc ánh sáng mặt trời có thể chuyển sang màu nâu và mất hoạt tính. Trong một số nghiên cứu gây tranh cãi đã gợi ý rằng axid kojic có thể có tính chất gây ung thư ở liều lượng lớn. Một nghiên cứu khác cho thấy rằng axid kojic là không gây ung thư, nhưng có thể gây viêm da tiếp xúc không dị ứng và kích ứng da.

Azelaic

Azelaic acid là một thành phần của ngũ cốc, như lúa mì, lúa mạch đen và lúa mạch. Nó được áp dụng tại chỗ trong một công thức kem ở nồng độ 10-20%. Azelaic acid được sử dụng để điều trị mụn trứng cá, nhưng cũng có nghiên cứu cho thấy nó có hiệu quả cho làn sáng da. Các nghiên cứu khác cũng cho thấy axid azelaic có thể là một lựa chọn để ức chế sản xuất melanin.

Vitamin C

Vitamin C và các dẫn xuất khác của nó được coi là một chất chống oxy hóa hiệu quả cho da và giúp làm sáng da. Một nghiên cứu cho thấy nó làm tăng mức độ glutathione trong cơ thể.


Vitamin C là một chất chống oxi hóa hiệu quả
Vitamin C là một chất chống oxi hóa hiệu quả

Glutathione

Glutathione là một phân tử tripeptide tìm thấy trong cơ thể động vật có vú. Nó là một chất chống oxy hóa đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa thiệt hại oxy hóa cho da. Ngoài ra với nhiều chức năng sinh học được công nhận của nó, glutathione cũng đã gắn liền với khả năng sáng da.


Glutathione là một thành phần trong một số chế phẩm mỹ phẩm. Glutathione để làm trắng da có sẵn trong kem, xà phòng, kem dưỡng da, thuốc xịt mũi và hình thức tiêm. Glutathione được bôi trên da dưới dạng lotion không được hấp thụ hiệu quả bằng tiêm. Khi uống, glutathione được thủy phân bằng enzym trong đường tiêu hóa dẫn đến giảm tác dụng.


Glutathione có thể kết hợp với nhiều tác nhân khác như vitamin C giúp tăng sự hấp thu của nó. Một số dạng uống glutathione có thể có tác dụng nguy hiểm khi kết hợp với các tác nhân làm trắng da khác như hydroquinone.

Cây quế gân to

Cây quế gân to là một loại thảo mộc Trung Quốc đã được đề xuất để sử dụng như một tác nhân làm trắng da. Dược liệu này có chứa chất ức chế tyrosinase, một enzyme này xúc tác sản xuất melanin.

Ức chế sắc tố melanin sau giai đoạn tổng hợp

Alpha hydroxy acid

Acid alpha hydroxy (AHA) chủ yếu ở dạng axit lactic và axit glycolic. Chúng có kích thước phân tử cho phép thâm nhập có hiệu quả vào các lớp trên cùng của da. Người ta cho rằng AHAs nồng độ 4% đến 15% không có hiệu quả ức chế sản xuất melanin và sẽ không làm sáng da theo cơ chế này. Người ta tin rằng lợi ích của họ là giúp loại bỏ các lớp bào da bề mặt (tẩy da chết), nơi các tế bào nám có thể tích lũy. Tuy nhiên, các nghiên cứu khác đã chỉ ra rằng acid lactic và glycolic acid thực sự có thể ức chế sản xuất melanin riêng biệt từ các hoạt động tẩy tế bào chết trên da.


AHA có tác dụng loại bỏ các tế bào da chết và làm sáng da dựa theo cơ chế tái tạo tự nhiên
AHA có tác dụng loại bỏ các tế bào da chết và làm sáng da dựa theo cơ chế tái tạo tự nhiên

Niacinamide

Niacinamide được tuyên bố là một thay thế an toàn hơn nhiều khi bôi tại chỗ cho da hoặc làm trắng cơ quan sinh dục. Theo một nghiên cứu, niacinamide không có tác dụng phụ. Nó cũng thúc đẩy giảm mụn trứng cá, làm tăng độ ẩm cho da và làm giảm nếp nhăn.

Một số tác nhân khác

Một số lượng nghiên cứu về khả năng làm sáng da tiềm năng là chiết xuất cam thảo. Ngoài ra còn có một số lượng nhỏ các nghiên cứu cho thấy bổ sung uống chiết xuất quả lựu, acid ellagic, vitamin E và axit ferulic có thể ức chế sản xuất melanin.


Phương pháp điều trị Laser


Cả hai loại laser xâm lấn và không xâm lấn đều có thể có một ảnh hưởng nhất định trong điều trị nám. Tuy nhiên, kết quả điều trị không phải lúc nào cũng được đảm bảo


Điều trị laser làm giảm sắc tố đen trên da
Điều trị laser làm giảm sắc tố đen trên da

Phẫu thuật lạnh

Một lựa chọn khác thay thế điều trị bằng laser là phẫu thuật lạnh bằng nitơ lỏng. Kiểm soát sự phá hủy của các tế bào da để tự phục hồi tự nhiên. Melanin dư thừa đến bề mặt và bong ra trong một vài ngày. Điều này đặc biệt hữu ích trong các khu vực nhạy cảm như bộ phận sinh dục nơi điều trị bằng laser có thể để lại sẹo. Hiệu quả điều trị phụ thuộc vào độ sâu của các sắc tố. Tàn nhang tại bất kỳ phần nào của cơ thể có thể được xử lý theo cách này.

Tác dụng bất lợi

Có bằng chứng cho thấy một số loại sản phẩm da làm trắng sử dụng các thành phần hoạt động (chẳng hạn như thuỷ ngân) và hydroquinone có thể có hại. Hydroquinone đã bị cấm ở châu Âu. Tuy nhiên, nó là vẫn cho phép ở nhiều nước khác, hydroquinone chỉ có thể được sử dụng bởi bác sĩ cho một số tình trạng da nhất định.


Nguồn: khoahoclanda.com



Phuong Hoa
BÌNH LUẬN